Μια ανθοδέσμη που χρωστάω….

Την Παρασκευή που μας πέρασε είχαμε συνάντηση στο ΑΚΜΑ. Όλη την εβδομάδα είχα τα χάλια μου, σωματικά και ψυχικά, επηρεασμένη και μπερδεμένη από τα επεισόδια στο κέντρο. Οι σκέψεις μου ήταν αντιφατικές και μπερδεμένες. Πολύ μπερδεμένες. Ευτυχώς στη συνάντηση ξεκινήσαμε από αυτό και κατάφερα να τα βάλω λίγο σε τάξη μέσα μου. Σίγουρα μια από τις σκέψεις μου ήταν ότι τα επεισόδια και τα άτομα που εμπλέκονταν σε αυτά δεν είναι σκουπίδια ή περιθώριο, όπως οι περισσότεροι πολιτικοί προσπάθησαν να μας πείσουν.

Καλέσαμε νοητά ένα άτομο της προηγούμενης γενιάς και εξηγούσαμε στον απέναντί μας πώς ήταν τα δικά του εφηβικά χρόνια τότε, σαν να είμαστε εμείς. Έτσι κι εγώ προσπάθησα να μιλήσω για τα εφηβικά χρόνια της μαμάς μου. Ήταν σίγουρα πολύ διαφορετικά από τα δικά μου. Πιο δυναμικά, υπεύθυνα και ενήλικα. Παρόλο που ήμουν ανήσυχη κι εγώ. Περισσότερο όμως στη θεωρία. Αχ! αυτή η θεωρία και η πράξη! Σε αυτό το χαντάκι έχω κολλήσει!

Στη συνέχεια θα έπρεπε να μιλήσουμε στο άτομο της προηγούμενης γενιάς που ο διπλανός μας κάλεσε για τα σημερινά γεγονότα. Έτσι λοιπόν προσπάθησα να εξηγήσω σε μια γιαγιά που έκανε βόλτα στους πράσινους τότε Αμπελόκηπους, με το ομπρελίνο της και τις ξαδέρφες της, τι συνέβη αυτές τις μέρες στην Αθήνα. Δυσκολεύτηκα πολύ. Έκανα μια μικρή εισαγωγή, αλλά παρασύρθηκα τόσο από την ανάγκη μου να μιλήσω γι αυτά που σκεφτόμουν και να τα διατυπώσω, να τα οργανώσω μέσα μου, που ξέχασα και γιαγιάδες και παππούδες. Άρχισα λοιπόν να της εξηγώ τις αντιφατικές μου σκέψεις πρώτα. Ότι καταλάβαινα τους μαθητές και την οργή και ότι κι εγώ μέσα μου έλεγα, σπάστε τα όλα – πριν ακόμη συνειδητοποιήσω το θάνατο του παιδιού – αλλά για όλα τα υπόλοιπα. Ήταν πρώτη φορά που το έλεγα σε κάποιον αυτό. Και ευτυχώς αλάφρυνα λίγο. Γιατί δεν ήμουν η μόνη που το ένιωθα αυτό. Μετά κατηγορούσα τους δημοσιογράφους και τους πολιτικούς. Για όλα τα κακά αυτοί μου έφταιγαν. Γιατί μεγιστοποιούν και δραματοποιούν οι μεν και κρύβονται πίσω από το δάκτυλό τους οι δε. Οργή και μίσος. Οργή. Και οι περισσότεροι έτσι ένιωθαν. Ήταν πολύ παρήγορο αυτό και καθόλου αυτονόητο. Άκουσα πολλά διαφορετικά από πολύ κόσμο και με είχε πιάσει μια απογοήτευση για το αν υπάρχει χώρος για την άποψή μου. Μοιραστήκαμε πολλά εκείνη τη μέρα και αποφασίσαμε στην ομάδα μας ότι το πιο φωτεινό σχολείο είναι αυτό που καίγεται. Και για μένα το κάψιμο αυτό δεν είναι κακό και απαισιόδοξο. Δεν είναι μαύρο κάρβουνο και αποκαΐδια – για κάποιους ήταν – Είναι φλόγα, φως, πάθος, όραμα, ότι λείπει δηλαδή από τη σημερινή παιδεία. Η φωτιά δεν είναι πάντα καταστροφή. Φέρνει φως, ζεστασιά, παρέα … Είπαμε όσα θέλαμε να πούμε συμβολικά. Με μια ζωγραφιά. Αυτό βοήθησε να αποφορτιστεί λίγο το δυναμιτισμένο κλίμα με απόψεις. Αν έπρεπε να πούμε τις απόψεις μας μπορεί να γινόταν και πόλεμος. Είναι ένα πολύ ευαίσθητο θέμα για να μπορείς να εκτεθείς σε 20 άτομα ταυτόχρονα ξεκάθαρα. Συμβολικά όμως υπάρχει το νόημα και η έκφραση, αλλά περνάει από άλλο κανάλι, μάλλον, όχι τη λογική. Φτιάξαμε λοιπόν ένα δέντρο, προς θεού, όχι χριστουγεννιάτικο, να καίγεται. Αλλά δεν ήταν μαύρο. Είχε μια βάση, ένα κορμό μαύρο και μετά σιγά σιγά γινόταν πράσινο,κίτρινο, πορτοκαλί, κόκκινο και καιγόταν! Πολύ φωτεινό.

Να μόλις μου ήρθε μια από τις αντιφατικές μου σκέψεις με το χριστουγεννιάτικο δέντρο που κάηκε. Δε με πείραξε πολύ που κάηκε. Δε με αφορούσε και πολύ. Τώρα πια δεν πάω βόλτα προς τα κεί. Ειδικά τα Χριστούγεννα Όταν βγήκε λοιπόν ο δήμαρχος και είπε ότι οι γιορτές θα γίνουν και είναι για τα φτωχά παιδάκια και όχι για τα πλούσια σκέφτηκα ότι ναι, τα πλούσια το έχουν εξασφαλισμένο το δεντράκι τους. Γιατί να χάσουν τη χαρά και τα φτωχά; Μια δεύτερη σκέψη όμως με κεραυνοβόλησε Ποιο δέντρο και ποια χαρά; Τα παιδάκια αυτά θέλουν πραγματικά δωρεάν παιδεία και ίσες ευκαιρίες με τα άλλα για να είναι ευτυχισμένα, θέλουν ευκαιρίες για τους γονείς τους να δουλεύουν και να είναι κι αυτοί ευτυχισμένοι. Το δέντρο πόση χαρά μπορεί να τους δώσει; Μήπως θα τους κοιμίσει για λίγο; Έτσι για τις δύσκολες μέρες των γιορτών. Και μετά; Κάψτε τα!
Μοιραστήκαμε πολλά λοιπόν, ανά δύο, ανά τέσσερις και μετά όλοι μαζί. Είδαμε διαφορετικές απόψεις, συναισθήματα… εικόνες. Αυτό μπορεί να μας ησύχασε κάπως. Αυτό το μοίρασμα και η συμφωνία. Πόσο εύκολο είναι να βρεις τόσους ανθρώπους να έχουν κοινή γνώμη για ένα τέτοιο θέμα. Μιλώντας αργότερα με διαφορετικούς ανθρώπους, αφού είχα πάρει θάρρος, κουτούλησα σε τείχους και δεν είπα κουβέντα.

Στο δεύτερο μέρος του μαθήματος είδαμε την ανάλυση-χαρτογράφηση μιας ακόμη οικογένειας και τη δυναμική που εμπεριέχεται στις σχέσεις που τους συνδέουν. Πώς ο ένας επηρεάζει τον άλλο και αλληλεπιδρά. Ήταν απίστευτο όταν αντιλήφθηκα ότι το πρόβλημα του αλκοολισμού ενός μέλους του συστήματος μπορεί να προστάτευσε ένα άλλο από προβλήματα. Το τι θυμόμαστε για το παρελθόν μας είναι πολύ σχετικό με το τι είμαστε τώρα. Είδαμε λοιπόν πώς η αποσταθεροποίηση μπορεί να αποτελέσει μεγάλη ευκαιρία για ένα σύστημα, αν αξιοποιηθεί. Έτσι λοιπόν, την άλλη μέρα, μόλις ξύπνησα αποφάσισα να πάω μια βόλτα με τα πόδια για να πάρω εφημερίδα. Σκεφτόμουν καθώς περπατούσα πως χρωστάω μια ανθοδέσμη σε όσους τα σπάσανε και ένα μεγάλο ευχαριστώ. Γιατί πλέον θα ψηφίζω πολύ περισσότερο συνειδητά από ότι παλιότερα. Και γιατί κατάφεραν τουλάχιστον μια δημόσια υπάλληλο – που μίλησα μαζί της - να αντιληφθεί ότι φταίει κι εκείνη για τα επεισόδια, κάθε φορά που δεν εξυπηρετεί κάποιον πολίτη, ή εξυπηρετεί ιδιαιτέρως κάποιο γνωστό ή συντοπίτη της. Κατάλαβε ότι μπορεί να κάνει κάτι για να αλλάξει την κατάσταση γιατί έχει κι αυτή στα χέρια της εξουσία που της έχει δώσει το κράτος, όπως έχει δώσει και στους αστυνομικούς, και οφείλει να την αξιοποιεί για το καλό των πολιτών, όπως οι αστυνομικοί οφείλουν να διαφυλάσσουν την ασφάλειά μας, και να εξυπηρετεί όλους, το ίδιο και με θετική διάθεση. Ασφαλώς ξέρει ότι έχει να παλέψει με ένα πολύ καλοκουρντισμένο σύστημα που λειτουργεί τελείως διαφορετικά. Όμως εκείνη είναι αποφασισμένη να συνεχίσει. 

Και για όσους δεν είναι τόσο, ο Πολυχρόνης μας μίλησε για την ιεραρχία των συστημάτων που δε μπορούμε να αγνοούμε. Δε μπορεί να σκεφτόμαστε εμάς και μετά σε επόμενο επίπεδο την κοινωνία. Δε μπορεί δηλαδή να ελπίζω ότι θα αλλάξω εγώ και μετά ο δημόσιος τομέας. Θα αλλάξω εγώ και αυτό μπορεί να επηρεάσει τη γνώμη μερικών πολιτών, μερικών συναδέλφων και να γίνει μια συνέργεια σε ένα τόπο κλπ κλπ.

Έτσι λοιπόν αποφάσισα τη δική μου πλευρά δράσης. Πρώτα στην οικογένειά μου και μετά στον οργανισμό που εργάζομαι, και βλέπουμε… 

Περπατώντας λοιπόν αντιλήφθηκα ότι αυτό το παλιό σλόγκαν των οικολόγων ΣΚΕΨΟΥ ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ ΤΟΠΙΚΑ είναι η απάντηση στη λειτουργία των κοινωνικών συστημάτων. Και αυτό που λείπει από την κοινωνία μας που οργίστηκε. ΟΙ ΑΞΙΕΣ. Οι οδηγοί! Στο πλαίσιο αυτό σκεφτόμουν που φταίω εγώ γι αυτή την οργή, και πώς και πότε εγώ όπλισα το χέρι των παιδιών που σπάνε τα καταστήματα και του αστυνομικού που πυροβόλησε το παιδί – γιατί το ίδιο είναι, εγώ και ο καθένας μας τους όπλισε και τους δύο – Έτσι λοιπόν σκεφτόμουν ότι το χέρι αυτό το όπλισε:

• όποιος δημόσιος υπάλληλος εξυπηρετεί ιδιαιτέρως τους γνωστούς του και όχι όλους ίσα αλλά και ικανοποιητικά, ανθρώπινα
• όποιος τραπεζικός υπάλληλος δε λέει όλη την αλήθεια στον πελάτη προσπαθώντας να τον πιάσει “πελάτη”   
• όποιος οδηγός δεν αφήνει προτεραιότητα στους πεζούς
• και όποιος πεζός δεν περπατά στο πεζοδρόμιο ή τη διάβαση όταν υπάρχει
• όποιος δεν κάνει ανακύκλωση συσκευασιών και οικονομία στο ηλεκτρικό ρεύμα
• όποιος καθηγητής ή δάσκαλος είναι αδιάφορος και όταν είναι στην τάξη κάνει απλώς τη δουλίτσα του
• όποιος φοιτητής αντιγράφει για να πάρει ένα πτυχίο ανοικτής παλάμης
• και όποιος καθηγητής πανεπιστημίου είναι στη θέση του για να μαζεύει ευρωπαϊκά λεφτά
• όποια μητέρα και πατέρας νομίζουν ότι κάνουν καλύτερο στο παιδί τους δουλεύοντας ατελείωτες ώρες για να κερδίζουν περισσότερα λεφτά, αντί να περνούν χρόνο μαζί του και να του δίνουν αγάπη
• όποιος γιατρός παίρνει φακελάκια
• και όποιος ασθενής τα δίνει
• όποιος ελεγκτής παίρνει μίζα
• και όποιος πολίτης δίνει
• όποιος δημοσιογράφος παραποιεί τα γεγονότα
• και όποιος πολίτης βλέπει μόνο τηλεόραση για να ενημερωθεί
• όποιος δεν πηγαίνει θέατρο
• όποιος χαλάει πολλά λεφτά μόνο για μπουζούκια
• όποιος δε διαβάζει ούτε ένα βιβλίο το χρόνο
• ….

και ο κατάλογος δεν τελείωνε πουθενά.

Ναι φταίνε και οι πολιτικοί, αλλά οι πολιτικοί είναι ότι είμαστε εμείς. Ποιος θα πάρει την ευθύνη λοιπόν; Ποιος θα κάνει κάτι; Απλά όλοι!

Ασφαλώς προσγειώθηκα και στην πραγματικότητα, όταν άκουσα να λένε νέοι άνθρωποι τα παιδιά κότες που αντί να πάνε στα αστυνομικά τμήματα κλείνουν δρόμους. Που του αρέσει η επιθετική οδήγηση, τα όπλα και που οι security δε μπορούν να κάνουν συλλήψεις! Που η καθηγήτρια έλεγε στα παιδιά ότι ο Αλέξανδρος πήγαινε γυρεύοντας! – τι γύρευε άραγε; Μήπως την αλλαγή του μαύρου μέλλοντός του; – Που υπάρχουν άνθρωποι που δε μπορούν να δουν τίποτα σε μια εικόνα, τίποτα, ούτε μια λέξη. Που οι πολιτικοί συνεχίζουν να λένε τα δικά τους για το περιθώριο… που ζουν;

Όμως υπάρχουν και θετικά. Κάποιοι ενδιαφέρονται, το συζητάνε, το ψάχνουν, καταλαβαίνουν, προσπαθούν. Εκεί θα μείνω εγώ. Και βλέπουμε…